النوبة الثانية اين سوره مريم نود و هشت آيتست و نهصد و هشتاد و دو كلمه و سه هزار و هشتصد و دو حرف ، جمله به مكه فرو آمد مگر يك آيت و آن آيت سجده است بقول بعضى مفسّران : و بقول بعضى : « فَخَلَفَ مِنْ بَعْدِهِمْ خَلْفٌ » تا آنجا كه گفت « وَ لا يُظْلَمُونَ شَيْئاً » . و گفته‌اند درين سوره دو آيت منسوخ است : يكى : « وَ أَنْذِرْهُمْ يَوْمَ الْحَسْرَةِ » معنى نذارت بآيت سيف منسوخ گشت ، ديگر « فَلا تَعْجَلْ عَلَيْهِمْ » اين قدر از آيت منسوخست بآيت سيف . و در فضليت سوره ، ابىّ كعب روايت كرد از « مصطفى ( ص ) قال : « من قرأ سورة مريم اعطى من الاجر بعدد من صدّق بزكريا و كذّب به و بيحيى و مريم و عيسى و موسى و هارون و ابراهيم و اسحاق و يعقوب و اسماعيل عشر حسنات و بعدد من دعا اللَّه ولدا و بعدد من لم يدع له ولدا » بسم اللَّه ، اين باء بسم اللَّه حرف الصاق است و الصاق را ملصق به در بايد تا سخن تمام شود و محكم گردد ، نبينى كه اگر كسى گويد : « بالقلم ، بالّسكين » سخن ناقص بود اما اگر گويد : كتبت بالقلم ، قطعت بالّسكين - آن گه سخن تمام شود ، و ملصق به اينجا ضمير است چنان كه ابن عباس گفت : معناه ابدأ بسم اللَّه مىگويد - بنام خدا آغاز كنم در همه كار و بوى تبرك گيرم به همه حال ، آن فراخ بخشايش به روزى دادن بر همه جانوران درين جهان ، و مهربان بر مؤمنان در آن جهان . اگر كسى گويد ، باء بسم اللَّه چرا بلند كنند و بديگر جايها بلند نكنند ؟ جواب آنست كه اين در اصل چنان بوده كه در « اقْرَأْ بِاسْمِ رَبِّكَ » ، الف را از آن حذف كردند و طول آن بباء دادند تا دليل بود بر حذف الف . مذكّران گويند اين باء بلند كردند ، لانّها صحبت اسم اللَّه فطالت و ارتفعت ، اشار الى انّ من صحب اسم المولى طال و ارتفع فى الدارين . باء كه با نام مولى صحبت كرد سر افراز با ها گشت . مؤمن كه همه عمر با نام مولى صحبت دارد چه عجب اگر سرافراز دو جهان گردد ؟ ! . و اسم در اصل سمو بوده است اين و او از آخر وى طرح كردند و الف در اول وى افزودند تمامى كلمه را ، تا بوى ابتدا كنند . و اشتقاق آن از - سمت - است و سمت نشان است يعنى كه اسم نشانى بود مسمى را . و گفته‌اند اشتقاق اسم از سموّ است ، « و هو الارتفاع و العلوّ ،